Yangın Sonrası Ev Ne Zaman Tekrar Kullanılabilir?
- Anasayfa
- Yangın Sonrası Ev Ne Zaman Tekrar Kullanılabilir?
Yangın sonrası ev, yalnızca alevler söndüğü veya görünen kirler temizlendiği için kullanıma hazır sayılmaz. İtfaiye ya da ilgili yetkili birimlerin giriş onayı alınmalı; yapı, elektrik ve doğal gaz sistemleri kontrol edilmeli; is, kurum ve söndürme kalıntıları temizlenmeli; ıslak duvar ve zeminler tamamen kurutulmalı; devam eden koku kaynakları ile hasarlı eşyalar ayrıca ele alınmalıdır.
Eve kısa süreli ve kontrollü biçimde girmek ile evde yeniden günlük yaşama başlamak aynı karar değildir. Kullanıma dönüş için sabit bir gün sayısı yoktur; karar, tamamlanan güvenlik, temizlik, kurutma ve onarım kontrollerine göre verilmelidir.
Yangından sonra “eve girilebilir” denmesi, evin hemen yaşanabilir olduğu anlamına gelmez. Girişin amacı ve süresi değiştikçe gerekli güvenlik seviyesi de değişir.
| Erişim türü | Amaç | Ne anlama gelir? |
|---|---|---|
| Kısa süreli kontrollü giriş | Hasarı belgelemek veya zorunlu bir eşyayı almak | Yetkili izin kapsamında sınırlı erişimdir; evin yaşanabilir olduğunu göstermez. |
| Temizlik ve teknik inceleme | İs, kurum, su, yapı ve tesisat hasarını kontrol etmek | Uzman ekiplerin belirli önlemlerle çalışabileceğini gösterir. |
| Eşya taşıma | Temiz, etkilenmiş ve teknik kontrol gerektiren eşyaları ayırmak | Alan erişilebilir olsa bile bütün eşyaların kullanıma hazır olduğu anlamına gelmez. |
| Günlük yaşama dönüş | Uyumak, yemek hazırlamak ve evi sürekli kullanmak | Güvenlik, temizlik, kurutma ve kullanım kontrollerinin tamamlanmasını gerektirir. |
İtfaiye veya ilgili yerel birim güvenli olduğunu belirtmeden yangından zarar gören yapıya yeniden girilmemelidir. İlk girişte yapılacak kontroller için yangın sonrası ilk güvenlik kontrolleri rehberi incelenebilir.
Eve ancak itfaiye veya olaydan sorumlu yetkili birim girişe izin verdikten sonra girilmelidir. Güvenlik şeridi, mühür veya giriş yasağı bulunuyorsa açık yönlendirme alınmadan bu engeller aşılmamalıdır.
Giriş izni verilmiş olsa bile şu belirtiler varsa alanda ilerlenmemelidir:
Giriş izni yalnızca alanın belirli koşullarla kontrol edilebileceğini gösterebilir. Evde kalma kararı için yapı, tesisat, temizlik ve kurutma kontrolleri ayrıca tamamlanmalıdır.
Duvar, tavan, merdiven, balkon, zemin ve taşıyıcı bölümlerde yangın, ısı veya söndürme suyu hasarı bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir. Sarkan tavan, çatlayan duvar veya çöken zemin yalnızca kozmetik sorun değildir.
Yangın, su, ısı veya kurumdan etkilenen elektrik panosu, prizler, kablolar ve sabit cihazlar yetkili elektrik uzmanı tarafından kontrol edilmeden kullanılmamalıdır. Sigortanın açılması, sistemin güvenli olduğunu tek başına göstermez.
Doğal gaz hattı, kombi, soba, kazan veya diğer ısıtma sistemleri zarar gördüyse yeniden kullanımdan önce yetkili servis ya da ilgili tesisat uzmanı tarafından incelenmelidir.
Tavan arası, duvar boşluğu ve kapalı yapı bölümlerinde devam eden sıcaklık, köz veya duman belirtisi bulunmamalıdır. Bu kontrol itfaiye veya ilgili uzman ekiplerin sorumluluğundadır.
Temizliğin tamamlanması yalnızca zemindeki külün kaldırılması veya siyah lekelerin görünmez hâle gelmesi değildir. Yangın kalıntılarının yayıldığı bütün alanlar kontrol edilmelidir.
Şu bölümlerde görünür veya gizli kalıntı bulunmamalıdır:
Kuru ve gevşek kurum ile suyla karışmış yağlı veya çamurlu kalıntı aynı yöntemle temizlenmemelidir. Temizlik sonrasında yüzeyler kuruduğunda yeniden ortaya çıkan leke, koku ve nem belirtileri ayrıca kontrol edilmelidir.
Görünen suyun çekilmiş olması, duvar, sıva, alçıpan, parke altı ve mobilya içlerinin tamamen kuruduğu anlamına gelmez.
Şu belirtiler devam ediyorsa kurutma tamamlanmış kabul edilmemelidir:
Geniş alanlı ıslanmada yalnızca elle kontrol yeterli olmayabilir. Uygun nem ölçümü ve profesyonel kurutma gerekebilir.
Görünen suyun çekilmesi ile yapı katmanlarının tamamen kuruması arasındaki fark için söndürme suyu sonrasında kurutma süreci rehberi incelenebilir.
Devam eden koku tek başına evin güvenli veya güvensiz olduğuna dair kesin bir ölçüm değildir. Ancak temizlenmemiş kurumun, gözenekli malzemelere işlemiş dumanın, ıslak yüzeylerin veya hasarlı eşyaların hâlâ alanda bulunduğunu gösterebilir.
Koku devam ediyorsa şu alanlar yeniden kontrol edilmelidir:
Oda spreyi, parfümlü ürün veya tütsü kullanmak koku kaynağını ortadan kaldırmaz. Havalandırma havadaki kokuyu azaltabilir ancak yüzeylere işlemiş kalıntının temizlendiğini göstermez.
Koku temizlik ve kurutma sonrasında geri geliyorsa yangın kokusunun neden geri geldiği rehberi incelenebilir.
Her yangın sonrasında bütün duvarların yeniden boyanması zorunlu değildir. Yüzey temiz, kuru, sağlam ve fiziksel hasardan arındırılmışsa boya yalnızca görünüm yenilemesi için planlanabilir.
Ancak şu durumlarda yüzey sorunu çözülmeden ilgili bölüm kullanıma açılmamalıdır:
İsli veya nemli duvarın üzerini doğrudan boyamak temizlik ve kurutmanın yerine geçmez. Yüzeyin hangi koşullarda boyanabileceği için duvarın boyaya hazır olma koşulları rehberi incelenebilir.
Temiz eşya ile yangından doğrudan etkilenen eşya aynı alana gelişigüzel taşınmamalıdır. Eşyalar temizlenebilir, profesyonel inceleme gerektiren, teknik kontrol gerektiren ve kullanılamaz durumdaki ürünler olarak ayrılmalıdır.
Eşyaların hangi gruba ayrılacağı konusunda ayrıntılı bilgi için yangından etkilenen eşyaların ayrılması rehberi incelenebilir.
Alan genel kullanıma hazır olduğu doğrulanmadan çocuklar, yaşlılar, hareket kısıtlılığı bulunan kişiler ve evcil hayvanlar eve geri getirilmemelidir.
Evde yaşayan bir kişinin solunum, kalp veya başka bir sağlık sorunu varsa dönüş zamanı için kişisel sağlık kararı verilmemeli; gerektiğinde ilgili sağlık profesyonelinden görüş alınmalıdır.
Evcil hayvanların geri dönmesinden önce zeminler, mama ve su alanları, tekstiller ve erişebilecekleri eşyalar temizlenmiş olmalıdır.
Bu listedeki bir maddenin tamamlanmamış olması bütün evin mutlaka kullanılamaz olduğu anlamına gelmeyebilir. Ancak sorunlu bölüm sınırlandırılmalı ve risk giderilmeden günlük kullanıma açılmamalıdır.
Aşağıdaki durumlardan biri varsa evin kullanıma açılması yalnızca kişisel gözleme bırakılmamalıdır:
Tek Temizlik, yangından etkilenen alanı, is ve kurumun yayıldığı yüzeyleri ve uygulanabilecek temizlik kapsamını inceler. Geniş alanlı kalıntılar, söndürme suyu ve tekrar eden duman kokusu için profesyonel yangın sonrası temizlik desteği hakkında bilgi alabilirsiniz.
Eve ancak itfaiye veya ilgili yetkili birim güvenli olduğunu belirttikten sonra girilmelidir. Bu izin, evde hemen yaşanabileceği anlamına gelmez; tesisat, yapı, temizlik ve kurutma kontrolleri ayrıca tamamlanmalıdır.
Evde kalınabilmesi için yapısal risk bulunmamalı, elektrik ve gaz sistemleri kontrol edilmiş olmalı, is ve kurum temizlenmeli, ıslak yüzeyler kurutulmalı ve devam eden koku kaynakları ele alınmalıdır.
Temizlik sonrasında kurutma, tesisat, yapı ve eşya kontrolleri de bitmişse günlük kullanıma dönüş değerlendirilebilir. Yalnızca yüzey temizliğinin yapılmış olması yeterli değildir.
Devam eden kokunun kaynağı belirlenmeden yalnızca havalandırma veya oda spreyiyle sorun çözülmüş sayılmamalıdır. Koku yüzey, mobilya, tekstil, havalandırma veya ıslak yapı malzemelerinden kaynaklanabilir.
Kesin bir gün sayısı yoktur. Süre yangının büyüklüğüne, hasarlı sistemlere, kurumun yayılımına, söndürme suyuna, kurutma süresine ve gerekli onarımlara göre değişir.
Duvar temiz, kuru ve sağlamsa her durumda boya zorunlu değildir. Ancak kurum, kabarmış boya, gevşek sıva, ısı hasarı veya nem devam ediyorsa ilgili bölüm kullanıma açılmamalıdır.
Eşyalar temizlenip kurutulduktan ve gerekli teknik kontroller tamamlandıktan sonra geri alınabilir. Kurumlu, ıslak veya ağır kokulu eşyalar temiz ürünlerle aynı alana taşınmamalıdır.